Πολύ σπάνια κατορθώνουμε να περάσουμε τον χειμώνα χωρίς να κρυολογήσουμε ούτε μία φορά. Ωστόσο, οι έρευνες δείχνουν πλέον ότι η σωστή διατροφή μπορεί να μας βοηθήσει να ενισχύσουμε το ανοσοποιητικό μας σύστημα, ώστε το σώμα μας να καταπολεμά αποτελεσματικότερα τα κρυολογήματα.

Μέχρι σήμερα, οι μόνες αγωγές κατά των κρυολογημάτων που είχε να σας προτείνει ο γιατρός ή ο φαρμακοποιός σας είχαν ως στόχο την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων, δηλαδή του ερεθισμένου λαιμού, του συναχιού ή του μπουκώματος, του βήχα, του φταρνίσματος και της επακόλουθης αϋπνίας. Πολύ σπάνια λαμβάνετε συμβουλές σχετικά με τη διατροφή σας, για τον απλό λόγο ότι δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία που να απορρέουν από επιστημονικές έρευνες και να υποδεικνύουν ποια τρόφιμα μπορεί να σας βοηθήσουν να καταπολεμήσετε τον ιό, αφού έχει εισβάλει για τα καλά στον οργανισμό σας.

Η μόνη ίσως εξαίρεση στον κανόνα αυτό είναι η αυξημένη πρόσληψη βιταμίνης C.

Μολονότι δεν έχει αποδειχθεί πέραν κάθε αμφιβολίας, υπάρχουν ενδείξεις ότι η χορήγηση μεγάλων ποσοτήτων βιταμίνης C αμέσως μόλις εμφανιστούν τα πρώτα συμπτώματα του κρυολογήματος μπορεί να είναι ωφέλιμη. Παρατηρήθηκε ότι, για ορισμένους ανθρώπους, η λήψη 500 –1000mg βιταμίνης C ημερησίως ενδέχεται να βοηθά στον μετριασμό της σοβαρότητας και πιθανώς της διάρκειας του κρυολογήματος. Οι ερευνητές πιστεύουν ότι αυτό μπορεί να οφείλεται στη δράση της βιταμίνης C στο αίμα, η οποία αυξάνει τα επίπεδα ιντερφερόνης και κατά συνέπεια προστατεύει τα κύτταρα από την επίθεση που δέχονται από τους ιούς.

Η πρόσληψη της βιταμίνης C μπορεί να αυξηθεί μέσω της κατανάλωσης εσπεριδοειδών και χυμών εσπεριδοειδών, ακτινιδίων, ντομάτας, πιπεριάς, φραγκοστάφυλου, πράσινων φυλλωδών λαχανικών και εξωτικών φρούτων όπως η γκουάβα, καθώς και ορισμένων τροφών που έχουν εμπλουτιστεί με βιταμίνη C. Μπορείτε επίσης να πάρετε κάποιο διατροφικό συμπλήρωμα με βιταμίνη C.

Άλλες έρευνες δείχνουν ότι η πρόληψη είναι μάλλον καλύτερη από τη θεραπεία. Παρατηρήθηκε ότι ηλικιωμένοι στους οποίους χορηγούνταν συμπλήρωμα διατροφής που περιείχε 20mg ψευδάργυρο, 100µg σελήνιο, 15mg βιταμίνη E και 6mg β-καροτένιο προσβάλλονταν λιγότερο συχνά από λοιμώξεις του αναπνευστικού συστήματος. Είναι πιθανόν ότι ένα διαιτολόγιο που παρέχει ικανοποιητικές και τακτικές δόσεις τέτοιων βιταμινών και ανόργανων στοιχείων θα μπορούσε να δράσει προστατευτικά για το σύνολο του πληθυσμού.

Δεν είναι όμως μόνον οι βιταμίνες και τα ανόργανα στοιχεία που μπορούν να αποδειχθούν πολύτιμοι σύμμαχοι κατά των λοιμώξεων. Οι βοτανολόγοι διαφημίζουν εδώ και καιρό τα οφέλη της κατανάλωσης σκόρδου κατά των ιώσεων· εικάζεται ότι η ιδιότητα αυτή του συγκεκριμένου τροφίμου οφείλεται στα φυσικά συστατικά του. Το εκχύλισμα εχινάκιας, με τη μορφή σταγόνων ή κάψουλας, επίσης θεωρείται πολύτιμο κατά των ιώσεων.

Ενώ ορισμένα θρεπτικά συστατικά φαίνεται ότι ενισχύουν το ανοσοποιητικό μας σύστημα, το άγχος φαίνεται να επιδρά στη μείωση ορισμένων βιταμινών και ιχνοστοιχεία. Ο συνδυασμός της υγιεινής και ισορροπημένης διατροφής που περιλαμβάνει πολλά φρούτα και λαχανικά με τη σωστή ισορροπία  άσκησης και ύπνου φαίνεται ότι αποτελεί καλή στρατηγική για όσους θέλουν να προετοιμαστούν για τη μάχη κατά των κρυολογημάτων.

Βιβλιογραφικές αναφορές

• Paul Knipschild: Systemic Reviews: Vitamin C and the common cold. BMJ; 309:719-21, 1994 .
• Carr AB et al: Vitamin C and the common cold: Using identical twins as controls. Med J Aust 2:411-12, 1981.
• Gerber WF et al: Effect of ascorbic acid, sodium salicylate, and caffeine on the serum interferon level in response to viral infection. Pharmacology 13 (3): 228-33, 1975.
• Mary Ann Johnson et al: Micronutrient Supplementation and Infection in Institutionalized Elders, Nutr Re, vol. 55, No. 11, 400 – 404.
• Berdanier CD: The many faces of stress, Nutr. Today 22 (2): 12, 1987.
• Ross AC: Vitamin A and protective immunity, Nutr Today 27 (4):18, 1992

ΘΡΕΠΤΙΚΟ ΣΥΣΤΑΤΙΚΟ	ΤΡΟΦΙΜΑ
Βιταμίνη C	Εσπεριδοειδή, ακτινίδια, γκουάβα, πιπεριές, φραγκοστάφυλο, φράουλες
Βιταμίνη E	Αμύγδαλα, φουντούκια, ηλιόσποροι, γλυκοπατάτες, ηλιέλαιο, φύτρο σταριού και έλαιο φύτρου σταριού, αβοκάντο
β-καροτένιο	Καρότα, γλυκοπατάτες, κολοκύθες, γκουάβα, μάνγκο, βερίκοκα, κόκκινες πιπεριές, ντομάτες, σκούρα πράσινα λαχανικά
Ψευδάργυρος	Οστρακοειδή, κόκκινο κρέας, φύτρο σταριού, ολικής αλέσεως ψωμί και δημητριακά για πρωινό
Σελήνιο	Φιστίκια Βραζιλίας, ηλιόσποροι, μύδια, τόνος κονσέρβα σε λάδι, μπακαλιάρος, νεφρά

FOOD TODAY 11/1999