Jak donosi czasopismo Nature Medicine, Brytyjscy naukowcy opracowali skuteczną szczepionkę przeciwko próchnicy zębów pochodzącą z genetycznie zmodyfikowanego tytoniu. Wyniki czteromiesięcznych prób klinicznych wypadły bardzo zachęcająco, co rodzi nadzieje, że ten sposób postępowania może stać się ogólnie dostępny w ciągu kilku najbliższych lat.
Próchnica zębów jest powodowana przez bakterię Streptococcus mutant, która żywi się cukrem i innymi węglowodanami, które przylegają do zębów, i wytwarza kwas. Próchnica dotyka polowy dzieci w wieku 5 lat i 2/3 młodzieży w wieku 17 lat. Odkryta właśnie płynna szczepionka jest po prostu rozprowadzana po powierzchni zębów. Kilka zabiegów zapewnia ochronę zębów przed próchnicą na co najmniej 4 miesiące. Składnikami aktywnymi są przeciwciała, które przyczepiają się do bakterii powodujących próchnicę, zapobiegając ich trwałemu przymocowywaniu się do zębów. Efektem jest wypłukanie tych bakterii i kolonizacja powierzchni zębów przez inne, nieszkodliwe bakterie, które nie pozostawiają miejsca dla inwazji chorobotwórczych S. mutant.
To osiągnięcie jest szczytowym efektem 25-letniego wysiłku zespołu badaczy ze Szpitala Guys w Londynie. Początkowo zamierzali oni wytworzyć tradycyjną szczepionkę, która miała być stosowana pod postacią iniekcji, ale rewolucja w dziedzinie biologii molekularnej pozwoliła na wyprodukowanie zmodyfikowanych genetycznie roślin tytoniu, które stały się ”fabryką” wytwarzającą duże ilości czystej i bezpiecznej szczepionki do zastosowania doustnego. Dla wytworzenia ilości szczepionki wystarczającej dla pełnego kursu leczenia wystarczy osiem małych roślin lub jedna, w pełni dojrzała. Ocenia się, że koszty produkcji szczepionki będą bardzo niskie.
Jest to pierwszy przykład terapeutycznego zastosowania u ludzi molekuły wytworzonej przez genetycznie zmodyfikowane organizmy i jednocześnie pierwszy przykład zastosowania w badaniu u ludzi szczepionki, która działa na mechanizmy wydzielnicze.
Profesor Tom Lehner, jeden z naukowców prowadzących badania, był pierwszym człowiekiem, który zastosował bezbarwny i nie mający smaku płynny specyfik na swoje zęby. Stwierdził on: “Najpierw musimy przeprowadzić próby kliniczne. Po ich przeprowadzeniu zdecydujemy, czy preparat może być stosowany samodzielnie przez pacjentów. W moim odczucie w ciągu pierwszych kilku lat, zanim nie dowiemy się więcej o efektach tego postępowania, szczepionka powinna być aplikowana przez stomatologów. Potem możemy rozpocząć próby dotyczące stosowania samodzielnego, przy użyciu pasty do zębów, płynu do płukania jamy ustnej lub nawet tabletek jako nośników szczepionki”.
Brytyjskie Stowarzyszenie Stomatologiczne z zainteresowaniem przyjęło te wiadomości ale dodało do nich pewne ostrzeżenie: „jeżeli nawet szczepionka trafi na rynek, to stomatolodzy przestrzegają przed zaprzestaniem stosowania prostych zabiegów dotyczących higieny zębów”. Nadal zalecane jest regularne mycie zębów z zastosowaniem pasty z zawartością fluoru. Pomocne dla utrzymania zdrowych zębów jest również ograniczenie ilości posiłków do posiłków podstawowych i nie więcej niż 2 do 3 przekąsek dziennie
FOOD TODAY (Żywność Dzisiaj) 07/1998
.jpg)
