Jedzenie służy nam nie tylko do zaspokajania głodu. Stanowi również istotny element życia społecznego i kulturalnego. Obecnie zaznacza się tendencja do traktowania żywności jako narzędzia służącego poprawie zdrowia. Coraz więcej ludzi wyraża zainteresowanie żywnością funkcjonalną, co zaczyna mieć odzwierciedlenie na półkach sklepowych.

Konsumenci chcą również, aby żywność była łatwa do przyrządzenia i smaczna, a także dostępna w przystępnej cenie.

Nauka o żywności i żywieniu próbuje nadążać za tymi wymaganiami. Jednym z kierunków  prac jest uzyskanie żywności, która będzie leczyć przewlekłe i wycieńczające choroby. Pomimo, że od dawna wiadomo, iż wiele roślin zawiera substancje będące w stanie pokonać choroby, to jednak mechanizmy ich działania nie są jeszcze dobrze poznane. Istnieją dowody, że antyoksydanty i estrogeny przyczyniają się do zwalczania chorób nowotworowych i chorób układu krążenia – lecz musimy lepiej poznać mechanizmy tego działania.

Inne badania skupiają się na sposobach stworzenia roślin, które zawierałyby substancje sprzyjające zdrowiu. Rozwiązanie mogą stanowić rośliny z dodatkiem związków fitochemicznych, lub ze zwiększoną zawartością nienasyconych kwasów tłuszczowych. Jeszcze innym wyzwaniem jest znalezienie sposobu pozbycia się szkodliwych składników z żywności, takich jak alergeny lub cholesterol.

Im więcej dowiadujemy się o składnikach roślinnych i roli substancji odżywczych, tym bardziej staje się możliwe precyzyjne projektowanie żywności, która odpowiadałaby potrzebom danych grup ludzi – na przykład niemowląt, osób starszych, kobiet w ciąży lub karmiących matek. Żywieniowcy nie ustają  w identyfikowaniu coraz to nowych składników o pożądanych właściwościach. Efektem tego będzie opracowanie bardziej zdrowych metod żywienia w przyszłości.

Badania nad żywnością nie ograniczają się do poszukiwania cech sprzyjających zdrowiu i sposobów ich wykorzystywania. Wielu konsumentów narzeka bowiem na brak czasu, by przyrządzać sobie posiłki. Tak więc mile widziane są rodzaje żywności łatwe do przyrządzania i wyzwaniem staje się stworzenie „wygodnych” produktów, które oprócz tego są bardzo smaczne i pożywne.

Badania naukowe związane z żywnością oznaczają też poszukiwania sposobów, by zaoferować konsumentom lepszą jakość i walory smakowe żywności. W tym celu sięga się do nowoczesnych metod hodowli i biotechnologii roślin, aby otrzymać smaczniejsze odmiany owoców i warzyw.

I wreszcie należy wspomnieć o problemie bezpiecznej żywności, która od zawsze była przedmiotem troski producentów. W miarę wprowadzania coraz bardziej surowych przepisów prawnych w tej dziedzinie, zwiększa się zainteresowanie producentów sposobami niszczenia i zapobiegania rozwojowi drobnoustrojów patogennych w produktach żywnościowych. Bardzo ważne staje się zapobieganie skażeniom w trakcie procesów produkcyjnych i skuteczne metody wykrywania tych patogenów.  Wyzwaniem w tej dziedzinie pozostaje opracowanie opłacalnych metod wytwarzania żywności, które nie pogorszyłyby smaku i nie zmniejszyły zawartości składników odżywczych.

FOOD TODAY (Żywność Dzisiaj) 04/2000