Kliknij tutaj, aby odwiedzić stronę główną Europejskiej Rady Informacji o Żywności (EUFIC)
BEZPIECZEŃSTWO I JAKOŚĆ ŻYWNOŚCI
TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI
Food Risk Communication
ŻYWIENIE
ZDROWIE I STYL ŻYCIA
CHOROBY DIETOZALEŻNE
Badania konsumenckie
(Tylko w języku angielskim)
Współczesna żywność
(Tylko w języku angielskim)
Inicjatywy EUFIC
(Częściowo przetłumaczone)
In the spotlight
Równowaga energetyczna

Stosujemy się do standardu HONcode dla wiarygodnej informacji zdrowotnej Stosujemy się do standardu HONcode dla wiarygodnej informacji zdrowotnej:
sprawdź tutaj.



Często zadawane pytania

Czym jest Syrop Glukozowo-Fruktozowy?

Glukoza, Fruktoza i Sacharoza
Glukoza jest cukrem prostym (monosacharydem), występującym naturalnie w wielu produktach spożywczych. Długie łańcuchy cząsteczek glukozy połączone razem tworzą skrobię. Fruktoza jest cukrem prostym spotykanym w wielu produktach spożywczych i jest izomerem glukozy (mają taki sam wzór chemiczny C6H12O6, ale ich fizyczne struktury różnią się). Fruktoza czasami określana jest jako cukier owocowy. Fruktoza, zwykle w połączeniu z glukozą i sacharozą, naturalnie występuje w miodzie, owocach np. pomarańczach, jabłkach, jagodach, melonach i niektórych warzywach korzeniowych, takich jak buraki, słodkie ziemniaki, pasternak, cebula. Z tego powodu fruktoza jest często nazywana cukrem owocowym. Sacharoza to glukoza i fruktoza połączone ze sobą w stosunku 1:1.

Czym jest Syrop Glukozowo-Fruktozowy (SGF)?
Syrop glukozowo-fruktozowy jest płynnym składnikiem słodzącym, stosowanym do produkcji żywności i napojów. SGF składa się z różnych cukrów prostych, głównie glukozy i fruktozy, w różnych kompozycjach. Zawartość fruktozy może wahać się od 5% do 50%. Jeśli fruktoza stanowi ponad 50% syropu, to w znakowaniu stosujemy nazwę syrop fruktozowo-glukozowy. Fruktoza i glukoza występują w SGF w postaci wolnej, podczas gdy w sacharozie są połączone.

Fruktoza jest najsłodsza ze wszystkich naturalnie występujących cukrów, także kiedy porównamy ją z sacharozą. Zarówno fruktoza, jak i sacharoza są słodsze od glukozy. Słodycz SGF o 42% zawartości fruktozy jest niemal identyczna jak cukru. Słodycz SGF i jego zdolność do łatwego łączenia się z innymi składnikami to główne cechy, dla których SGF jest stosowany w produktach spożywczych i napojach.

Syrop Glukozowo-Fruktozowy, Izoglukoza, Syrop Kukurydziany o wysokiej zawartości Fruktozy
W Europie, syrop glukozowo-fruktozowy jest oficjalną nazwą używaną w znakowaniu. Ten rodzaj syropu czasami nazywany jest izoglukozą. Nazwa izoglukoza pochodzi od enzymu izomeryzacji, który jest wykorzystywany w procesie produkcji SGF. (Więcej informacji w części: Jak powstaje SGF?)

Reżim cukrowy w Unii Europejskiej kwotuje produkcję cukrów, w związku z tym produkcja SGF jest obecnie ograniczona do około 5% całkowitej produkcji cukru. To powoduje, że zastępstwo cukru syropem nie nastąpiło na szeroką skalę, a udział SGF w rynku jest stosunkowo niewielki.

W Stanach Zjednoczonych, ten rodzaj produktu jest powszechnie wytwarzany z 55% zawartością fruktozy i nazywany jest Syropem Kukurydzianym o Wysokiej Zawartości Fruktozy (High Fructose Corn Syrup HFCS).

Jak powstaje SGF?
Do produkcji SGF wykorzystywana jest skrobia. W pierwszym etapie produkcji połączone cząsteczki glukozy w skrobi hydrolizuje się do pojedynczych cząsteczek w postaci syropu glukozowego. Następnie, wykorzystując enzymy, część glukozy przekształcana jest do fruktozy w procesie zwanym izomeryzacją. Źródło skrobi wybierane jest w zależności od lokalnej dostępności surowca, nadającego się do procesu ekstrakcji skrobi. W przeszłości najczęściej wykorzystywano kukurydzę, ale w ostatnich latach w UE wzrosło znaczenie pszenicy. W Europie głównie stosowany jest surowiec pochodzenia europejskiego.

Jak bardzo powszechne jest stosowanie SGF w żywności?
Bardzo ważnym czynnikiem przy wyborze składnika słodzącego jest jego dostępność, a jak wspomniano powyżej, produkcja SGF w Unii Europejskiej jest limitowana przez europejski reżim cukrowy. To powoduje, że w Europie sacharoza jest głównym pełnokalorycznym składnikiem słodzącym stosowanym w żywności i napojach.

Właściwości odżywcze SGF
Ludzki organizm czerpie energię do funkcjonowania i działania z trzech źródeł, tj.: węglowodanów, białek i tłuszczy. SGF jest źródłem węglowodanów. W marcu 2010 r. zespół ds. Produktów Dietetycznych, Żywienia i Alergii Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA Panel NDA) opublikował rekomendacje dotyczące spożycia węglowodanów, błonnika, tłuszczów i wody. W odniesieniu do spożycia węglowodanów i cukrów

Zespół zaleca:

  • Spożycie węglowodanów ogółem - w tym węglowodanów z produktów skrobiowych, takich jak ziemniaki i makarony oraz z prostych węglowodanów, takich jak cukry - powinno wynosić od 45 do 60% całkowitego spożycia energii zarówno dla dorosłych, jak i dzieci.
  • W przypadku cukru dodanego (niewystępującego naturalnie w żywności), zespół stwierdził brak wystarczających dowodów dla ustanowienia górnej granicy, ponieważ ewentualne skutki zdrowotne związane są głównie z rodzajem spożywanej żywności i częstotliwością jej spożywania, a nie całkowitym spożyciem samego cukru.

Funkcjonalne zalety SGF
SGF stosowany jest w żywności i napojach ze względu na słodycz oraz łatwość mieszania się z innymi składnikami. Oprócz tych podstawowych funkcji, są jeszcze inne zalety, które odgrywają istotną rolę w tworzeniu nowych produktów spożywczych. W przypadku stosowania SGF wiele produktów spożywczych nie wymaga stosowania konserwantów – podobnie jak przy zastosowaniu cukru. Przyczynia się to do zaspokojenia potrzeb konsumentów, którzy szukają produktów nie zawierających konserwantów. Ponadto, SGF pozwala na uzyskanie tekstury produktu, jakiej nie osiągnięto by przy użyciu cukru.

Które produkty spożywcze i napoje zawierają SGF?
SGF wykorzystywany jest do produktów wymagających odpowiedniej słodyczy, jak i zapewnienia innych właściwości wymienionych w poprzednim akapicie. Zastosowanie SGF w napojach jest ograniczone, ponieważ do otrzymania odpowiedniej słodyczy w napojach stosuje się syrop o zawartości fruktozy na poziomie 42% lub wyższym. Jak wyjaśniono wcześniej limity produkcyjne na SGF o takiej zawartości fruktozy wydatnie ograniczają jego dostępność. W związku z tym w UE napoje słodzone są głównie sacharozą, podczas gdy w Stanach Zjednoczonych ok. 50% napojów słodzonych jest syropem kukurydzianym o wysokiej zawartości fruktozy. SGF jest także wykorzystywany w produktach zbożowych, wyrobach cukierniczych, wyrobach piekarniczych, dżemach i przetworach owocowo-warzywnych, jogurtach i innych produktach przemysłu mleczarskiego oraz sosach.

Czy SGF jest taki sam jak sacharoza (cukier)?
Zarówno SGF, jak i sacharoza zawierają glukozę i fruktozę. Sacharoza zawiera 50% każdego z nich, przy czym dwie cząsteczki cukru są ze sobą połączone. Glukoza i fruktoza w SGF nie są ze sobą połączone, a stosunek tych dwóch cukrów może się różnić. Najbardziej popularny SGF w UE zawiera ok. 42% fruktozy.

Badania wykazały, że glukoza i fruktoza metabolizowane są podobnie, bez względu na to, czy pochodzą one z SGF czy z cukru.

Czy SGF zawiera więcej kalorii, niż cukier?
Nie, zarówno SGF jak i sacharoza zawierają 4 kcal na gram.

SGF w mediach
W informacjach, które ostatnio pojawiły się w mediach, powiązano wyniki badań uzyskane na podstawie diety o wysokiej zawartości czystej fruktozy z konsumpcją SGF. Spożycie fruktozy, jako jedynego źródła węglowodanów jest bardzo nietypowe i nie odzwierciedla nawyków żywieniowych ludzi. Czysta fruktoza, to nie to samo, co SGF. Fruktoza i glukoza są przyswajane przez organizm w różny sposób, jeśli spożywane są osobno. Jednak SGF jest przyswajany podobnie jak sacharoza, ponieważ SGF jak i sacharoza zawierają fruktozę i glukozę w podobnych proporcjach.

Czy istnieje związek pomiędzy spożyciem SGF a otyłością?
Nie istnieje związek pomiędzy spożyciem SGF a otyłością. Wiele czynników powoduje rozwój otyłości, jednak dietetycy, eksperci ds. zdrowia oraz naukowcy zgadzają się, że główną przyczyną jest brak równowagi między kaloriami spożywanymi a spalanymi. Nadmierne ilość kalorii mogą być spożywane w postaci białek, tłuszczów, węglowodanów lub alkoholu. Również brak aktywności fizycznej odgrywa znaczącą rolę, sprzyjając gromadzeniu się tłuszczu w organizmie i rozwojowi otyłości. Ostatnie doniesienia sugerują, że nadmierna konsumpcja SGF może być odpowiedzialna za obecny kryzys związany z otyłością w USA. Jednakże, wskaźniki otyłości dramatycznie wzrosły również w Europie, gdzie nie odnotowano równoległego wzrostu spożycia SGF. Porównanie to świadczy o tym, że związek pomiędzy spożyciem SGF a otyłością nie jest wiarygodny.

Czy fruktoza ma wpływ na uczucie sytości?
Istnieją pewne badania próbujące udowodnić, że fruktoza może nie dawać uczucia sytości w odróżnieniu do innych cukrów, ponieważ nie stymuluje hormonów (np. insuliny), które wpływają na ośrodek głodu i sytości, a zatem będzie przyczyniać się do spożywania większej ilości jedzenia i napojów. Jednakże, ostatnie badania nie wskazują na to, że fruktoza jest mniej sycąca, niż glukoza, lub że SGF jest mniej sycący niż sacharoza.

Czy Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) wydał opinię na temat fruktozy i sytości?
W chwili obecnej Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności nie wydał oświadczenia w sprawie fruktozy i sytości.

Bibliografia
Akhavan T and Anderson GH. (2007). Effects of glucose-to-fructose ratios in solutions on subjective satiety, food intake, and satiety hormones in young men.

Am J Clin Nutr 86(5):1354-1363. American Medical Association opinion on HFCS - http://www.ama-assn.org/resources/doc/csaph/csaph3a08-summary.pdf

Angelopoulos TJ et al. (2009). The Effect of High-Fructose Corn Syrup Consumption on Triglycerides and Uric Acid. J Nutr 139(6):1242S-1245.

Commission Regulation (EC) No 183/2009 of 6 March 2009 amending Annex VI to Council Regulation (EC) No 1234/2007 as regards the adjustment of the quotas for the 2009/2010 marketing year in the sugar sector, E. Commission, Editor. 2009: Brussels. p. L63/9-10.

EFSA Panel on Dietetic Products, Nutrition, and Allergies. (2010). Scientific Opinion on Dietary Reference Values for carbohydrates and dietary fibre. Available at http://www.efsa.europa.eu/en/scdocs/scdoc/1462.htm

Forshee RA, Storey ML, Allison DB, Glinsmann WH, Hein GL, Lineback DR, Miller SA, Nicklas TA, Weaver GA, White JS. (2007). A Critical Examination of the Evidence Relating High Fructose Corn Syrup and Weight Gain. Crit Rev Food Sci Nutr 47(6):561-582.

Hanover L and White J. (1993). Manufacturing, composition, and applications of fructose. Am J Clin Nutr 58(5):724S-732.

International Obesity Task force - http://www.iotf.org/

Marriott BP, Cole N, and Lee E. (2009). National Estimates of Dietary Fructose Intake Increased from 1977 to 2004 in the United States. J Nutr 139(6):1228S-1235.

Melanson KJ, Zukley L, Lowndes J, Nguyen V, Angelopoulos TJ, Rippe JM. (2007). Effects of high-fructose corn syrup and sucrose consumption on circulating glucose, insulin, leptin, and ghrelin and on appetite in normal-weight women. Nutrition 23(2):103-112.

Monsivais P, Perrigue MM, Drewnowski A. (2007). Sugars and satiety: does the type of sweetener make a difference? Am J Clin Nutr 86(1):116-123.

Moran TH. (2009). Fructose and satiety. J Nutr 139(6):1253S-1256S.

Murphy SP. (2009). The State of the Science on Dietary Sweeteners Containing Fructose: Summary and Issues to Be Resolved. J Nutr 139(6):1269S-1270.

Schaefer EJ, Gleason JA, Dansinger ML. (2009). Dietary Fructose and Glucose Differentially Affect Lipid and Glucose Homeostasis. J Nutr 139(6):1257S-1262.

Soenen S and Westerterp-Plantenga MS. (2007). No differences in satiety or energy intake after high-fructose corn syrup, sucrose, or milk preloads. Am J Clin Nutr 86:1586-1594.

Sun SZ, Empie MW. (2007). Lack of findings for the association between obesity risk and usual sugar-sweetened beverage consumption in adults - A primary analysis of databases of CSFII-1989-1991, CSFII-1994-1998, NHANES III, and combined NHANES 1999-2002. Food Chem Toxicol 45(8):1523-1536.

U.S. Department of Agriculture, Economic Research Service. April 2008. Table 52 -- High fructose corn syrup: estimated number of per capita calories consumed daily, by calendar year. Sugar and Sweeteners Yearbook 2007.


WIĘCEJ PYTAŃ

O EUFIC
Europejska Rada Informacji o Żywności (ang. The European Food Information Council -EUFIC) jest organizacją typu non-profit, która dostarcza potwierdzonych naukowo informacji dotyczących jakości i bezpieczeństwa żywności oraz powiązań między sposobem żywienia a stanem zdrowia w sposób zrozumiały dla konsumentów. Adresatem tych informacji są media, osoby zawodowo związane z ochroną zdrowia i żywieniem, edukatorzy oraz liderzy opinii.

Dodatkowe informacje
Ostatnia aktualizacja tej witryny miała miejsce 23/07/2014
Przeglądanie wszystkich wyników wyszukiwania