Hamilelikle ilgili kilo sorunları

11 May 2012

Yeni araştırmalar hamilelik öncesinde ve hamilelik sırasında sağlıklı bir kiloya sahip olmanın öneminin altını çiziyor. Obez olan kadınlar hamile kalınca kendi sağlıkları ve doğmamış bebeklerinin ileriki yaşamındaki sağlığıyla ilgili artan risklerle karşılaşabiliyor.

Avupa kadınlarında obezite

Bazı Avurpa ülkelerinde, yetişkin nüfusunun yarısından fazlasının aşırı kilolu, %20-30’unun da obez olduğu [beden kitle indeksi BKI>30 kg/m2] tahmin ediliyor.1 Hamile kadınlar arasında obezite yaygınlığı %1.8’den %25.3’e kadar değişiklik gösteriyor.2 Hamilelik sırasında obeziteye hem anne hem de çocuk üzerindeki etkileri bakımından özel olarak dikkat edilmesi gerekiyor. Annelik obezitesi hamilelik sırasında artan risk ve komplikasyonlarla ilişkilendiriliyor; hatta obez olmayan annelere göre daha yüksek anne ve çocuk ölüm oranlarına sebep olabiliyor.

Hamilelik sırasında opitimum kilo alımı

Hamilelik sırasında besinlerden sağlanan enerji ihtiyacı artar; fakat bu artış sadece son üç aylık dönemde ve günde yaklaşık 200 kcal olarak kabul edilir. Dolayısıyla, “iki kişi için yemeye” gerek yoktur. Emzirme dönemi sırasında bu enerji ihtiyacı artışı süt üretimini karşılamak için günde yaklaşık 675 kcal’e kadar çıkabiliyor. Araştırmalara göre en sağlıklı hamileliğin hamilelik öncesi vücut kitle indeksinin 23 kg/m2 olduğunu ortaya koyuyor.3 Sağlıklı bir hamilelik sırasında alınan kilo miktarı ise değişkenlik gösterir ve hamilelik öncesi vücut ağırlığı ve ödem varlığından etkilenmektedir.

Hamilelik sırasında ideal kilo alımının ne olduğuna yönelik öneriler halen tartışılmaktadır. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) ideal 3.1-3.6 kg doğum ağırlığı için hamilelikte 10-14 kg kilo alımının uygun olduğunu göstermiştir.4 Birleşik Devletler İlaç Enstitüsü, hamileler için kilo alımı yönergesinde ; hamilelikte zayıf kadınların 12.5-18 kg, normal ağrılıktaki kadınların 11.5-16, aşırı kilolu kadınların 7-11.5 kg ve obez kadınların 5-9 kg almalarını önermiştir.5 Hamilelik sırasında hızlı kilo kaybı ya da ağır zayıflama diyetleri; bebeğin ölümü ya da sonraki yaşlarında zihinsel gerilik ile ilişkili olan ketoasidosis’ hastalığına sebep olma potansiyeline bağlı olarak tehlikelidir. Hamilelik sırasında gıda alımlarını aşırı miktarda kısıtlayan anneler istemeden çocuklarını daha büyük obezite riskine atar.6

Hamilelik sırasında obezitenin etkileri

Hamilelik öncesinde ya da hamilelik sırasında aşırı kilolu ya da obez olmak hamilelikte komplikasyon oluşma riskini artırır. Obez kadınlarda bebeğin düşme riski, prematüre doğması ya da erken ölmesi riskleri daha yüksektir.7 Ayrıca, annenin obez olması, doğum zorluklarını, dolayısıyla acil durum sezeryan doğum olasılığını artırır. Obez annelerin doğum sırasında karşılaşabileceğin diğer zorluklar, hipertansiyon, ön havale geçirebilme (preeklampsi), gebeliğe bağlı diyabet ve şişman bebek doğumudur.

Obez kadınlar aynı zamanda emzirmeye başlama ve onu sürdürmede zorluklar çekerler.8 Ayrıca, spina bifida, kalp bozuklukları gibi kalıtsal rahatsızlıkların obez kadınların doğurduğu bebeklerde görülmesi daha muhtemeldir.9 Hamilelik sırasında aşırı kilo alımı kalıcı obeziteye yol açabilir. Bu da hamileliğin obez kadınları daha sağlıklı beslenme, daha iyi bir yaşam ve gelecekteki hamileliklerin daha sağlıklı olması için değişmelerini sağlayacak bir fırsat olduğunu vurgulamaktadır. Uygun bir beslenme programı ve doğum sonrası egzersiz kadınlara doğum sonrası kilolarını verme konusunda yardımcı olabilir.10​​​​​​​

Hamilelik sırasında obezite ve çocuğun sonraki sağlığı

Annenin özel metabolik rahatsızlıkları çocuğun sağlığını olumsuz bir şekilde etkileyebilir. Obez bir annenin çocuğu rahmin içindeyken uygun olmayan bir beslenme ortamına maruz kalırsa gelişimi olumsuz yönde etkilenebilir. Ayrıca, yeni araştırmalar, hamilelik sırasında annenin aldığı besinlerin; annenin şişman ya da zayıf olmasına bakılmaksızın, çocuğun ileriki yaşlardaki obezite riskini ya da bebeğin doğum kilosunu etkilediğini göstermiştir.11 Avrupa birliği tarafından finansal olarak desteklenen iki proje ile , EDEN (Study of pre- and early postnatal determinants of the child’s development and health-) ve EARNEST (Early Nutrition Programming Project) bu konularda araştırmalar yapılmaktadır.

Sonuçlar

Hamilelik, annenin ve bebeğin beslenme ve sağlığı açısından hassas bir dönemdir. Bebeğin sağlıklı bir şekilde doğması ve sonraki yaşamında sağlıklı olması için hamilelik öncesi ideal kiloda olunması ve hamilelik sırasında uygun miktarda kilo alınması tavsiye edilmektedir.

Daha fazla bilgi için

EARNEST web sitesi: http://www.metabolic-programming.org/
EDEN yayınları: http://www.ifr69.idf.inserm.fr/page.asp?page=2248

Kaynak: Weight issues associated with pregnancy

Referanslar

  1. WHO website. Environment and Health Information System section. Overweight and Obesity. Accessed 12 September 2011.
  2. Guelinckx I et al. (2008). Maternal obesity: pregnancy complications, gestational weight gain and nutrition. Obes Rev 9:140–150.
  3. Tennant PWG et al. (2011). Maternal body mass index and the risk of fetal and infant death: a cohort study from the North of England. Hum Reprod 26(6):1501–1511.
  4. WHO (1995). Maternal anthropometry and pregnancy outcomes. A WHO Collaborative Study. WHO Bulletin 73(Suppl):1–98.
  5. Rasmussen KM & Yaktine AL (eds.), US Institute of Medicine (2009). weight gain during pregnancy: reexamining the guidelines. Washington, US.
  6. EARNEST project (2009). Obesity risk for kids increases when moms-to-be diet.
  7. Poston L et al. (2011). Obesity in pregnancy: implications for the mother and lifelong health of the child. A consensus statement. Pediatr Res 69:175–180.
  8. Baker JL et al. (2008). Breastfeeding reduces postpartum weight retention. Am J Clin Nutr 88:1543–1551.
  9. Neville AJ & Calzolari E. (2004). Maternal obesity and risk of congenital anomalies.
  10. Amorim AR et al. (2007). Diet or exercise or both for weight reduction in women after childbirth. Cochrane Database Systematic Reviews July 18(3):CD005627.
  11. Godfrey K et al. (2011). Epigenetic gene promoter methylation at birth is associated with child’s later adiposity. Diabetes 60(5):1528–1534.