Ekonomik olarak nasıl sağlıklı yemek yenir?

23 March 2011

Ekonomik olarak zorlu zamanlarda çok sayıda Avrupalı gıda harcamalarını karşılamakta zorlanmakta ve gıda harcamalarından tasarruf yapmaya çalışmaktadır. Tüm sağlıklı yiyeceklerin pahalı olduğuna dair yaygın bir yanlış inanış vardır. Ekstra planlama ve düşünme gerektirse de sınırlı bir bütçeyle sağlıklı yemek yemek mümkündür.

Harcama kesintileri 

Mevcut ekonomik krizin sosyal etkilerini izleyen 2010 tarihli bir Flash Eurobarometer anketi, her beş Avrupalıdan birinin anket öncesindeki son on iki ay içerisinde en az bir kez yiyecek veya günlük ihtiyaçlarını almakta zorlandığını göstermiştir.1 İstikrarsız mali durum nedeniyle, Avrupa'nın her yerinde insanlar gelecek kaygısı taşımakta ve giderlerini kısmaya çalışmaktadır. En önemli hedef gıda harcamalarının azaltılmasıdır. 

Evde pişirmek daha ucuz 

Amerika'da yapılan yakın tarihli bir araştırma, ulusal beslenme önerilerini karşılayan yiyecekleri süpermarketten almanın maliyetini modern restoranlarda hazır yemek yeme ile karşılaştırmıştır.2 Süpermarketlerden alınan yiyecekler arasında toplu olarak alınan meyve, donmuş sebze, tavukgöğsü, yağsız et, makarna, ekmekler, kahvaltılık tahıl gevrekleri ve süt ürünleri bulunuyordu. Modern restoran işletmelerinde satın alınan yemekler genelde sandviç, kızarmış tavuk, patates mücveri, kızarmış patates ve meyve suları, kahve veya alkolsüz içeceklerden oluşmaktaydı. Analizler; hazır gıdadan alınan her kalorinin, evde pişirilen yemeklere göre %24 daha pahalı olduğunu ortaya koymuştur. Ancak bu hesaplama ne yemek pişirmeye ilişkin özel altyapı maliyetlerini ne de yiyecek satın alma ve pişirme için gereken zamanı dikkate almıştır; o nedenle genel tasarruf biraz daha az olabilir. Ne yazık ki, Avrupa için buna benzer bir veri mevcut değildir. 

Beslenmeyle ilgili rehberler daha ucuz yiyecekleri teşvik ediyor 

Sağlıklı yemenin pahalı olduğuna yaygın olarak inanılsa da günümüzün süpermarketlerindeki seçenek çeşitliliği geniş bir alternatif yelpazesi sunar. Ayrıca, bu rehberler et, balık, tavuk ve peynir gibi maliyetli ürünleri sadece az miktarlarda önerir. Aslında, fasulye, mercimek ve (tam buğday unlu) ekmek, pirinç, makarna ile diğer tahıllar gibi pahalı olmayan yiyeceklerden daha fazla yemeliyiz. Pratikte bu, Chilli Con Carne yemeğinizde daha fazla fasulye ve daha az et veya makarnada daha az peynirli sos anlamına gelir. Meyve ve sebzelere gelince; mevsimlik taze ürünler genelde çok da pahalı değildir. Ayrıca tüm yıl boyunca bulunan ve önerilen sebze ile meyve alım miktarlarına aynı oranda katkıda bulunan donmuş veya konserve meyve ile sebze seçeneklerini de dikkate alın. Bunun yanı sıra, geleneksel gıdaların güvenliği ve besinsel kalitesi düşünüldüğünde, kısıtlı bir bütçe durumunda daha pahalı organik yiyeceklerin diyete dahil edilmesi gerekmez. O nedenle yiyecek alışverişi yaparken gözlerinizi açık tutun; özel indirimlere dikkat edin ve daha da önemlisi yalnızca ne yiyecekseniz onu alın. 

Yiyecek israfının en aza indirilmesi 

Avrupa'da her yıl çoğu hala orijinal ambalajında olan çok büyük miktarlardaki yiyeceği çöpe atıyoruz. Genellikle bunun nedeni, ya yiyeceğin biz onu kullanana kadar bozulması ya da çok fazla pişirip yemediğimizi çöpe atmamızdır. Optimal porsiyon kontrolü, yiyeceği daha uzun süre taze tutmak ve artan yemekleri kullanmak için tarifler ile ilgili ipuçlarını sağlayarak yiyecek israfını en aza indirmemize yardımcı olan internet siteleri mevcuttur.

Mutlaka bir planınız olsun!

Yiyecekleri israf etmeden ucuz ve sağlıklı yemek yemenin iyi bir yolu; bir planınız olmasıdır! O haftanın menüsüne karar vermek için yarım saatinizi harcayın; tarif kitaplarına bakın veya çok sayıda ucuz öğün önerileri sunarak size yardımcı olan internet sitelerinden birkaçını araştırın. Dolabınızda neler bulunduğunu kontrol edin; ilave malzemelerin listesi yapıp alışverişe gittiğinizde bu listeye sadık kalın. Yiyecek alışverişine gitmeden önce yemek yemeniz, ani bir dürtüyle alışveriş yapmamanız konusunda size yardımcı olabilir. Aç olmak, süpermarket arabasında birçok ekstra ürünün bulunmasına yol açabilir. Sonuç: Bekleyip bozulan yiyecekler yerine birbirleriyle uyumlu yemek malzemeleri, ne pişireceğinizi bildiğiniz için her gece tasarruf edilen zaman ve bütçenizi delmeyecek sağlıklı ve leziz yemekler. 

Yiyecekle ilgili birkaç tutumluluk ipucu

  • Mevsimindeki sebze ve meyveleri satın alıp zamanınız olduğunda bu malzemelerden yemek yapın.
  • Düşük maliyetli haftalık bir menü oluşturun.
  • Alışveriş listesi yapıp bu listeye bağlı kalın.
  • Son kullanma tarihleri geçmeden kullanmak için buzdolabınızdaki/dolabınızdaki yiyeceklerin yerlerini değiştirin.
  • İsrafı azaltmak için porsiyonları ölçün.
  • Kalan yemekleri nasıl değerlendirebileceğinizi bulun.
  • Gerekenin iki katı pişirip yarısını bir başka gün için dondurun.
  • Süpermarketler çoğunlukla son kullanım tarihlerinin yaklaştığı günün sonunda veya hafta sonlarında bozulabilir ürünlerin fiyatlarını indirir.
  • Özel indirimleri/toplu alımları bir arkadaşınızla paylaşın veya daha sonra kullanmak üzere dondurun.

Referanslar

  1. European Commission (2010). Monitoring the social impact of the crisis: public perceptions in the European Union. Flash Eurobarometer, Wave 2.
  2. McDermott AJ & Stephens MB (2010). Cost of eating: Whole foods versus convenience foods in a low income model. Family Medicine 42(4):280-284.

Any thoughts: